Historie Duinrellweg 1

OLYMPUS DIGITAL CAMERA

Het gebouw Duinrellweg 1 is een rijksmonument en heeft een heel bijzondere historie. Van voor 1909 (het jaar dat de YMCA er gebruik van ging maken) is weinig bekend. Vermoedelijk is het gebouwd in 1750 als stalgebouw voor paarden. De hoge, brede voordeur wijst daar nog op. Later is het bovenste gedeelte van de deur vastgezet. Wanneer de ramen aan de voorzijde zijn dichtgemetseld is niet meer te achterhalen. Wel is bekend dat deze al voor de Tweede Wereldoorlog waren dichtgemetseld.

Op 27 juli 1909 heeft Julia Ewouda gravin van Randwijck, weduwe (douairière) van C.J. van der Oudermeulen, bij de notaris een akte (en zie vertaling van de akte) opgesteld namens haar overleden man, waarbij het pand Duinrellweg 1 werd geschonken aan de gemeente Wassenaar, waarbij bepaald werd dat de gemeente Wassenaar te allen tijde zal moeten toelaten dat het gebouw wordt gebuikt door de Christelijke Jongelingsvereeniging (nu YMCA).

In de beginjaren heeft de CJMV (Christelijke Jonge Mannen Vereniging uit 1857, zie Historie YMCA) maar kort gebruik gemaakt van het gebouw. Het gebouw was in slechte staat en in 1912 is de CJMV verhuisd naar het gebouw van Christelijke Belangen in de Schoolstraat. Na 1912 werd het gebouw Duinrellweg 1 ingericht als politiebureau. In die tijd is het gebouw ook gebruikt als tijdelijke opslag voor granaten die aanspoelden vanwege de oorlogshandelingen 1914-1918. In de jaren ’30 is het gebouw Duinrellweg 1 gebruikt als lijkenhuisje. Er werden daar lijkkisten bewaard die nodig waren om aangespoelde lijken tijdelijk te bewaren en ze werden dan gebracht naar dit gebouwtje. Daar zal de lijkschouwing ook plaats hebben gehad. Het gebouw Duinrellweg 1 is ook een paar jaar gebruikt als noodwoning. De familie Edelaar heeft hier gewoond. In de tuin stond een grote boom en er was voor de kinderen een zandbak. Er was buiten een provisorisch toilet. In 1930 is het gebouw in gebruik genomen door de St. Vincentius Vereniging en is werd het ‘Brokkenhuis’ gevestigd. In die tijd deed het gebouw dienst als opslag van goederen en konden mensen tegen een geringe vergoeding diverse huishoudelijke artikelen, tweedehands meubels en kleding kopen. Deze artikelen werden door diverse welgestelde mensen, die aan vernieuwing van hun interieur of kleding toe waren, aan het brokkenhuis geschonken.

In 1942 is Duinrellweg 1 ingericht als Distributielokaal. Het vorige distributielokaal (Kerkstraat 75) werd gevorderd door de Wehrmacht. Het gebouw Duinrellweg 1 werd toen beschreven als zeer oud en ten dele bouwvallig. De inrichtingskosten bedroegen rond de f 3.900,-.

In 1948 stond het gebouwtje Duinrelweg 1 weer leeg. In datzelfde jaar heeft de CJMV de gemeente Wassenaar geschreven, dat zij weer gebruik zou willen maken van het gebouw en is er een nieuw besluit genomen voor de ingebruikstelling. Nadat het distributiekantoor het pand had verlaten, werd de toestand van het gebouwtje beschreven als “verkerende in zeer verwaarloosde toestand”, zowel het interieur als het exterieur. De kosten voor herstel werden op dat moment geraamd op f 4.900,-. De CJMV wilde het gebouwtje weer gaarne inrichten als verenigingsgebouw maar beschikte niet over de financiële middelen. Zij heeft toen een verzoek aan de raad gericht voor een subsidie van f 2.500,-. Bij de behandeling van dit verzoek en in het voorstel van B&W is de verjaring van het gebruiksrecht ter sprake gekomen. Gedurende 1912-1948 had de CJMV geen gebruik gemaakt van het gebouw, dus meer dan 30 jaar. De maximale tijd waarin beroep kan worden gedaan op gewoonterecht was dus overschreden. Er zijn twee raadsvergaderingen aan deze kwestie gewijd (4 en 24 oktober 1950). Voor de vereniging memorabele vergaderingen en mijlpalen in de geschiedenis. Het besluit is toen genomen dat de oorlogsjaren (1940-1945) en de jaren daarna (1945-1948) toen het gebouwtje als distributiecentrum dienst deed, niet meegerekend zouden worden. Het gebruiksrecht werd dus tot grote vreugde van de vereniging hersteld. Het verzoek om subsidie werd echter afgewezen met 8 tegen 7 stemmen. De heer Oosterling, mederaadslid, heeft zich zeer ingespannen om de subsidie te verlenen en was ervan overtuigd dat het ingewilligd zou worden. Hij had acht bondgenoten die voor zouden stemmen, maar op het allerlaatste moment stemde de heer Hazenberg tegen, wat niemand ooit heeft begrepen. Eindelijk had het CJMV haar gebouw Duinrelweg 1 weer terug. Echter de vereniging was een bouwval rijker en had geen financiële middelen voor de hoognodige restauratie. Direct werd echter begonnen met acties om de benodigde gelden bij elkaar te krijgen. De 1951 stond het gebouwtje nog steeds leeg en is toen tijdelijk in gebruik genomen door de brandweer, als brandweermuseum. In 1954 werd er een bedrag beschikbaar gesteld van f 2.000,- voor het opknappen van het gebouw tot een noodwoning. In 1957 heeft de CJMV de gemeente Wassenaar toestemming verleend om het gebouwtje tijdelijk te laten bewonen door de familie Vollebregt. Toen een gezin met vier kinderen. De heer Vollebregt startte op het perceel een planten- en bloemenhandel. Tot op de dag van vandaag wordt de omliggende grond behorende bij het gebouw hiervoor gebruikt. Inmiddels zet de zoon van de heer Vollebregt (Louis) de bloemenhandel met veel succes voort.

In 1960 wilde de CJMV het gebouwtje weer betrekken en kreeg het weer geheel tot haar beschikking. Er begon een grote verbouwing en inrichting tot verenigingsgebouw. De verbouwing is alleen mogelijk geweest door het vele werk dat door de leden verricht is en de geweldige medewerking van de Wassenaarse middenstand. Enkele namen van de medewerkende firma’s: Van Keppel, Theil, Stijnis, Van den Dool en vele anderen. Er werd een keuken aangebouwd, een behoorlijk toilet geïnstalleerd en verlichting aangebracht. De eerste drie dagen van de week zou het gebouw beschikbaar worden voor het CJV (Christelijk Jongeren Verbond, in 1958 ontstaan uit het Christelijk Jonge Mannen Verbond en de Christelijke Jonge Vrouwen Federatie) en hierna voor het hervormd jeugdwerk.
In de zomer van 1961 hebben zijn er ook bijeenkomsten geweest van jongeren van de Dorpskerk en van de wijkgemeente Den Deyl in een soort jeugdhonk aan de Van der Doeslaan in Rijksdorp. Tijdens deze bijeenkomst is een prijsvraag uitgeschreven voor o.a. het vinden van een goede naam voor het CJV-gebouw, waar vanaf oktober 1961 ook de jeugdkerk gehouden zou gaan worden. Uiteindelijk is ‘Shalom’ gekozen als naam voor ons clubhuis, wat door mevr. De Wit is aangedragen.

In 1998 stond het CJV weer voor een nieuwe uitdaging. Na inspectie door Monumentenzorg bleek dat o.a. de dakspanten in zeer slechte staat waren. Rot, houtworm en de boktor hadden in de loop der eeuwen een ware ravage aangericht. De opleggingen van de spanten aan de muurplaten aan de achter- en voorzijde waren werkelijk helemaal verdwenen. Het was een wonder dat het dak nog aanwezig was en menige storm had overleefd. Een gigantische operatie stond het CJV te wachten. Aangezien het CJV zelf moest zorgen voor onderhoud van het gebouw moest het zelf de financiële middelen verzorgen. Vele brieven met verzoeken tot donatie zijn verzonden. Gelukkig had het CJV zelf enkele handige vrijwilligers die veel werk konden verrichten. Enkele gepensioneerde mannen (o.a. de heer Mol en de heer Van Steen) hebben gedurende een half jaar (van januari tot mei 1998) elke dag de mouwen opgestroopt en heel veel werkt verricht. De werkzame vrijwilligers waren vaak in de avonduren en gedurende de weekenden actief. Echter, om de spanten te repareren waren vakmensen nodig. De firma Van Veen (Doeland/Kluswijs) heeft enorm veel werk verzet en financieel af en tot de portemonnee dichtgehouden. Daarbij hebben zij kwalitatief heel goed werk verricht, zodat de vrijwilligers de overige werkzaamheden op zich konden nemen. De keuken werd compleet opnieuw ingericht, het toilet verbouwd, het verlaagd plafond verwijderd en vervangen door een schitterend koepelplafond, de wanden voorzien van gipsplaten, alle deuren vervangen en de vloer voorzien van een nieuwe bedekking. Ten slotte werd alles in de verf gezet. In mei 1998 konden de kinderen eindelijk hun activiteiten in het clubgebouw weer voortzetten en was het CJV een schitterend pand rijker. Een echt paleisje.

De jaren daarna werden alle buitengevels nog gerepareerd en voorzien van een nieuwe stuclaag, de dakgoten van een nieuwe zinklaag voorzien en alles in de verf gezet.

In 2009 werd het inmiddels vervallen achterplaatsje helemaal opgeknapt. Een nieuwe verharding van gebakken straatklinkers, een bangkirai houten schutting en een bangkirai houten opberghok.

Historische foto’s jaar
Buitenkant Duinrellweg 1 van 1940 tot 1983
Kerstfeest in Shalom  1967
Verbouwing Shalom en bouw nieuwe bar  1969 en okt. 1970
Interieur van Shalom  1974
Verbouwing Shalom  dec. 1997 – mei 1998

Historische documenten:

1909-07-27 akte overdracht Duinrellweg 1
1930-08-28 brief St. Vincentius Vereniging verzoek gebruik Duinrellweg 1 tot ‘Brokkenhuis’
1930-09-03 besluit gemeenteraad toestemming St. Vincentius Vereniging gebruik Duinrellweg 1 tot ‘Brokkenhuis’
1930-09-08 brief gemeente toestemming St. Vincentius Vereniging gebruik Duinrellweg 1 tot ‘Brokkenhuis’
1930-09-18 brief St. Vincentius Vereniging bedankbrief toestemming gebruik Duinrellweg 1 tot ‘Brokkenhuis’
1942-12-02 begroting verbouwing brokkenhuis tot distributielokaal
1948-05-06 verzoek Marijn II Ned. Padvindersgroep 48 huur Duinrellweg 1
1948-06-22 advies gemeentewerken aan B&W huur Duinrellweg 1 aan Marijn II Ned. Padvindersgroep 48
1948-06-29 advies halvering huur Duinrellweg 1 aan Marijn II Ned. Padvindersgroep 48
1948-07-05 brief huurprijs aan Marijn II Ned. Padvindersgroep 48 Duinrellweg 1
1948-07-18 brief Marijn II Ned. Padvindersgroep 48 akkoord huur Duinrellweg 1
1948-08-11 nota huur Duinrellweg 1 Marijn II Ned. Padvindersgroep 48 goedkeuring GS niet nodig
1948-08-18 brief aan Marijn II Ned. Padvindersgroep 48 akte CJV gebruik Duinrellweg
1948-09-04 brief verzoek CJMV tot gebruik Duinrellweg 1
1948-09-27 Advies aan B&W tot gebruik Duinrellweg 1 door CJMV
1948-09-29 brief aan Marijn II Ned. Padvindersgroep 48 gebruik Duinrellweg 1 door CJMV
1948-09-29 brief besluit gebruik Duinrellweg 1 door CJMV
1948-12-16 brief aanvraag sleutel en bijdrage van gemeente voor gebruik Duinrellweg 1 door CJMV
1948-12-18 krantenartikel Wassenaars Nieuwsblad gebruik Duinrellweg 1 door CJMV
1949-01-04 advies aan B&W ingebruikgeving Duinrellweg 1 door CJMV
1949-01-05 brief aan CJMV ingebruikgeving Duinrellweg 1 door CJMV en afwijzing bijdrage
1949-07-15 brief aan gemeente verzoek tot restauratie van Duinrellweg 1
1949-11-01 notitie voorstel verbouwing Duinrellweg 1 tot woonhuis voor familie Terlouw uit Dr. Mansveltkade 34
1949-11-01 tekening verbouwing Duinrellweg 1 tot woonhuis
1949-11-02 kostenbegroting restauratie van Duinrellweg 1
1949-12-15 Brief aan B&W voorstel renovatie Duinrellweg 1 en voorstel brief aan Gijsbertsen verzoek woonruimte beschikbaar stellen
1950-01-16 notitie overweging verjaring door niet gebruik Duinrellweg 1 door CJMV en advies wel weer gebruik maar geen renovatie gebouw
1950-01-17 brief gebruikvoorwaarde Duinrellweg 1, afwijzing restauratie en toezending overeenkomst aan CJMV
1950-01-17 overeenkomst gebruik Duinrellweg 1 tussen gemeente Wassenaar en CJMV
1950-05-20 brief CJMV verzoek tot subsidie verbouwing Duinrellweg 1
1950-06-30 notitie aan B&W kostenraming restauratie Duinrellweg 1
1950-08-22 brief aan B&W advies geen verstekking subsidie voor restauratie Duinrellweg 1 aan CJMV
1950-09-19 brief aan de Raad geen verstekking subsidie voor restauratie Duinrellweg 1 aan CJMV
1950-10-04 raadsvergadering subsidie aan CJMV voor restauratie Duinrellweg 1
1950-10-07 notitie mogelijkheden uitbreiding Duinrellweg 1 tot jeugdhuis
1950-10-13 Wassenaars Nieuwblad CJMV en Duinrellweg 1
1950-10-20 notitie subsidie CJMV Duinrellweg 1
1950-10-24 brief B&W aan raad niet mogelijk uitbreiding Duinrellweg 1 tot jeugdhuis
1950-11-07 raadsvergadering voorstel subsidie restauratie Duinrellweg 1 met 8 tegen 7 stemmen verworpen
1950-11-08 brief aan CJMV afwijzend besluit subsidie restauratie Duinrellweg 1
1951-07-22 brief brandweer verzoek gebruik Duinrellweg 1 voor opslag brandweermaterieel (museumstukken)
1951-07-23 vergadering B&W akkoord gebruik Duinrellweg 1 voor opslag brandweermaterieel (museumstukken)
1951-07-25 brief hoofd 1e afdeling aan B&W besluit tot gebruik Duinrellweg 1 voor opslag brandweermateriaal kan problemen opleveren
1951-08-09 brief directeur gemeentewerken aan B&W akkoord CJMV tot gebruik Duinrellweg 1 voor opslag brandweermateriaal
1951-10-16 verklaring CJMV akkoord tot gebruik Duinrellweg 1 voor opslag brandweermateriaal tot 1 oktober 1953
1952-08-01 notitie inrichting Duinrellweg 1 tot twee noodwoningen
1952-08-01 tekening inrichting Duinrellweg 1 tot twee noodwoningen
1952-08-02 tekening inrichting Duinrellweg 1 tot noodwoning
1952-08-30 verklaring CJMV akkoord tot gebruik Duinrellweg 1 voor noodverblijf voor 2 gezinnen tot 1 oktober 1953
1954-07-12 notitie vraag of toestemming moet worden verkregen van het CJMV voor opknappen en bewoning Duinrellweg 1
1954-07-19 notitie vergadering dat toestemming moet worden verkregen van het CJMV voor opknappen en bewoning Duinrellweg 1
1954-07-26 brief aan CJMV toestemming voor tijdelijke huisvesting van gezin A. Tuiten gebouw Duinrellweg 1
1954-08-07 notitie tel. overleg hr. Roeleveld dat CJMV voornemens is het gebouw Duinrellweg 1 weer te gebruiken als gemeente het niet meer gebruikt
1954-12-13 besluit f 200,- beschikbaar stellen voor opknappen noodwoning Duinrellweg 1
1956-11-30 nota vergadering afwijzing verzoek UVV tot gebruik Duinrellweg 1 als bejaardensociëteitswerk
1957-02-05 verklaring CJMV akkoord tot gebruik Duinrellweg 1 voor noodverblijf voor 2 gezinnen tot 1 oktober 1958
1959-06-02 notitie voornemen hr. Vollebregt maken houten vloer, plafond en belofte komende 3 jaar mag blijven wonen
1959-06-05 vergadering dat CJMV moet worden gevraagd voor toezegging dat de CJMV ten minste eerstvolgende drie jaar geen aanspraak maakt op Duinrellweg 1
1959-06-18 vraag ondertekenen verklaring toestemming dat het CJMV eerstvolgende drie jaar geen aanspraak maakt op Duinrellweg 1
1959-09-07 brief CJMV verzoek Duinrellweg 1 weer ter beschikking te stellen vanaf 1 september 1960
1959-10-07 notitie vergadering dat het CJMV Duinrellweg 1 vanaf 1 september 1960 weer in gebruik wil nemen
1959-11-02 brief aan CJMV dat Duinrellweg 1 per 1 september zal worden ontruimd
1959-11-02 brief gemeente aan Vollebregt dat de CJMV Duinrellweg 1 weer wil gebruiken en dat hij een een andere woonruimte moet zoeken
1960-04-16 brief hr. Vollebregt aan gemeente met verzoek om de tuin Duinrellweg 1 te blijven gebruiken voor zijn bedrijf
1960-05-20 notitie verzoek Vollebregt tot gebruik grond achter gebouw Duinrellweg 1 moet hiervoor overeenstemming krijgen met CJMV, houten opstel niet toegestaan
1960-05-23 notitie dat gebruik omliggende grond, entree oostzijde en berging westzijde niet gebonden is aan het contract met de CJMV over gebruik van het gebouw Duinrellweg 1
1960-05-30 notitie vergadering omliggende grond, entree oostzijde en berging westzijde in gebruik kan worden gesteld aan hr. Vollebregt incl. portaal dicht metselen
1960-06-04 brief aan CJMV of gebruikt grondgebied Duinrellweg 1 door hr. Vollebregt storend zal zijn voor CJMV
1960-08-09 brief aan CJMV voor toestemming aan hr. Vollebregt tot gebruik terrein Duinrellweg 1
1960-08-09 brief Vollebregt gratis gebruik gronden rond pand Duinrellweg 1 voor bedrijf, portaal dichtmaken en geen gebouwtjes maken op terrein